Kilka prostych trików, jak uratować zdjęcia

Czasami pomimo dopilnowania wszystkich elementów, które mogą zadecydować o sukcesie fotografa, zdarza się, że uzyskane zdjęcia mają jakiś mankament, uniemożliwiający ich wykorzystanie. Warto wtedy jeszcze raz im się przyjrzeć, by wielokrotnie przekonać się, że nie wszystko stracone. Nie jest konieczne rozeznanie w zaawansowanych funkcjach programów graficznych czy spędzanie długich godzin w cyfrowej ciemni. Poznaj więc kilka prostych trików, jak uratować zdjęcia!

Gdy zdarzy się prześwietlić lub niedoświetlić zdjęcie

Częstym problemem, w szczególności początkujących fotografów, jest nieprawidłowe naświetlenie ekspozycji. Abstrahując od tego, co tak naprawdę oznacza „prawidłowa ekspozycja”, to w większości przypadków niedoświetlone i prześwietlone partie obrazu są efektem błędu, a nie zamysłu twórcy. Najlepszym sposobem jest temu zapobiegać, ustawiając odpowiednie parametry ekspozycji. Gdy światła jest za mało lub za dużo, stracisz cenne informacje, których później nie da się odtworzyć lub poprawić w programie graficznym. Oczywiście do pewnego stopnia można poradzić sobie z tym problemem w cyfrowej ciemni. Z tego powodu warto korzystać z formatu RAW. Więcej na jego temat pisałem w poniższym artykule:

Dlaczego warto fotografować w RAWach? Poznaj możliwości jakie daje plik RAW

Zajrzyj również do książki Helion Tajniki ekspozycji i systemu strefowego dla fotografów cyfrowych.

Prześwietlenie czy niedoświetlenie może dotyczyć całego zdjęcia, ale czasami może obejmować tylko poszczególne partie obrazu. Wynika to z różnicy w ilości światła docierającego do konkretnych obszarów fotografowanej scenerii. W sytuacji, gdy np. taka jasna plama znajdzie się na pierwszym planie, może skutecznie odwracać uwagę od głównego motywu i wpływać negatywnie na odbiór.

Gdy z kolorami coś nie gra

Końcowy efekt może niweczyć nie najlepsza kolorystyka zdjęcia, wynikająca ze złego balansu bieli, ogólnej charakterystyki fotografowanej sceny lub „wyprania” kolorów za sprawą użycia zbyt wysokiego ISO. Więcej na ten temat znajdziesz w artykule:

Jak efektywnie wykorzystać czułość ISO?

Jak w takim razie poradzić sobie z tymi problemami?

Podobnie jak w przypadku naświetlania zdjęcia, o dobranie odpowiedniej temperatury barwowej najlepiej zadbać na etapie wykonywania fotografii. Automatyka aparatu radzi sobie z tym zadaniem bardzo dobrze, a predefiniowane ustawienia, dostosowane do różnych rodzajów źródeł światła, pozwalają doprecyzować parametry. Mimo to, gdy coś pójdzie nie tak, z opresji może wyratować nieoceniony format RAW. Pozwala on na szybką i łatwą korekcję balansu bieli.

Mając do dyspozycji jedynie plik JPG, sięgnij po inne narzędzia dostępne w programach graficznych. W Adobe Photoshop i Lightroom będzie to panel H/S/L umożliwiający korekcję barwy, nasycenia i jasności poszczególnych kolorów. Możesz też użyć darmowego oprogramowania, które umożliwia wykonanie korekt.

Dobrym, choć nieco kontrowersyjnym, sposobem radzenia sobie z kolorystyką, która „psuje” zdjęcie, jest zastosowanie czerni i bieli. Kontrowersje budzi to, że często monochromatyczność jest nadużywana i może wydawać się, że taki zabieg całkowicie odmieni nieciekawe ujęcie. Nic z tego, jednakże nie zmienia to faktu, że usunięcie koloru jest łatwym i dobrym sposobem na poradzenie sobie z jego mankamentami. Jest to szczególnie dobrze widoczne w przypadku zastosowania wysokich czułości ISO przy jednoczesnym niedostarczeniu do matrycy odpowiedniej ilości światła. W cyfrowej ciemni okazuje się często, że kolorystyka na takim zdjęciu nie spełnia oczekiwań, a wręcz przeszkadza w odbiorze i dyskwalifikuje fotografię. Więcej na ten temat znajdziesz w artykule:

Jak efektywnie wykorzystać czułość ISO?

Gdy na zdjęciu widnieją zbędne elementy

Podczas fotografowania należy wystrzegać się takich potknięć, jak np. słup wysokiego napięcia wyrastający z głowy modela. Tego rodzaju błędy można stosunkowo łatwo wyeliminować, ale co gdy w kadrze pojawią się zbędne elementy, których nie dało się lub nie było czasu usunąć samodzielnie? Wtedy z pomocą przychodzą funkcje programów graficznych, umożliwiające usuwanie obiektów zakłócających odbiór zdjęcia.

Dokonując takich manipulacji zachowaj ostrożność! Niektóre dziedziny fotografii wykluczają takie zabiegi. Zastanów się więc, jakie będzie przeznaczenie fotografii. W przypadku zdjęć reportażowych i dokumentalnych, najlepiej w ogóle zaniechać tego typu interwencji – w sytuacji zgłoszenia fotografii na konkurs, konsekwencją może być dyskwalifikacja. Odpowiedni przykład stanowi historia Harrego Fischa i jego fotografii, która została nagrodzona w konkursie National Geographic w 2012 roku w kategorii „Miejsca”, a następnie zdyskwalifikowana z powodu usunięcia w programie graficznym foliowej torby, która znalazła się na pierwotnym obrazie.

Kadrowanie, czyli zdjęcie w zdjęciu

To, że w kadrze coś nie gra, nie oznacza jeszcze, że w jego obszarze nie ma nic godnego uwagi. Przyglądając się bliżej danej fotografii może okazać się, że któryś z jej fragmentów może zawierać osobny motyw. Kadrując fotografię możesz „uratować” zdjęcie. Aparaty charakteryzujące się dużą rozdzielczością umożliwiają wykonanie takiego zabiegu, z jednoczesnym zachowaniem na tyle dużego pliku, aby móc go wykorzystać ew. podczas druku (przykładami takich modeli są Canon EOS 200D, Nikon D3400, FujiFilm X-E2S, Sony A6000, Olympus PEN E-PL7).

Możliwość ratowania zdjęć nie powinna być przyzwoleniem dla „bylejakości”. Nie chodzi tu tylko o ambicje czy etos pracy fotografa (choć z pewnością ma to znaczenie), ale o to, że takie chodzenie na skróty w dłuższej perspektywie przynosi więcej kłopotów niż korzyści. Poza tymi problemami, które opisałem w konkretnych sytuacjach, takie podejście do fotografowania jest hamulcem dla rozwoju. Przykładem niech będzie wspomniana wcześniej sytuacja „elementu wyrastającego z głowy modela”. Gdy popełnisz tego rodzaju błąd, a następnie zdasz sobie z niego sprawę i postanowisz omijać go podczas wykonywania kolejnych fotografii, zaczniesz uważniej obserwować. Przełoży się to na całościowe umiejętności związane z kadrowaniem i komponowaniem zdjęć.

Kompozycja obrazu – 5 zasad kompozycyjnych, które warto znać?

Kompozycja obrazu – ciąg dalszy zasad, które warto znać!

W sytuacji, gdybyś zdał się jedynie na „ratowanie zdjęć” i działał na zasadzie, że „jakoś to będzie”, to Twój rozwój byłby ograniczony, jeżeli nie zahamowany. Dlatego wskazówki, jak uratować zdjęcia mają jedynie charakter kół ratunkowych i wyjść awaryjnych.

Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej na temat pracy w cyfrowej ciemni, z pewnością przydadzą Ci się poniższe pozycje:

• Helion Cyfrowa ciemnia. Komputerowy warsztat fotografa
• Helion Photoshop. Twoje projekty krok po kroku

Zapisz się do newslettera, aby być na bieżąco z naszymi poradnikami, inspiracjami i testami!