Fotografia miejska – jaki sprzęt zabrać ze sobą na wiosenny spacer po mieście?

Dla fotografa miasto stanowi znakomite źródło inspiracji – za każdym rogiem może czekać zupełnie nowy motyw. Wiosna w szczególności zachęca do opuszczenia czterech ścian i przemierzania ulic w poszukiwaniu ciekawych ujęć. W tym artykule przedstawiam 3 zestawy na wiosenny spacer po mieście, które sprawdzą się w konkretnych sytuacjach zdjęciowych, czyli w fotografii architektury, street photo i podczas rejestrowania detali oraz portretów. Dodatkowo znajdziesz w nim kilka wskazówek, jak wykorzystać przestrzeń miejską i znaleźć w niej udane kadry.

Architektura, czyli fotografia miejska w najczystszej postaci

Zastanawiając się nad tym, co tworzy charakter danego miasta, wiele osób odpowiedziałoby, że jego architektura. Z pewnością jest w tym dużo racji, stąd nic dziwnego, że budowle i infrastruktura stanowią częsty temat fotografów, chcących opowiedzieć o danym miejscu. Ponadto architektura jest tematem samym w sobie, umożliwiającym wyjęcie poszczególnych obiektów z tkanki miejskiej i pokazanie ich w nowy sposób. Niezależnie od motywacji i współrzędnych geograficznych, architektura może być niewyczerpanym źródłem inspiracji.

Wybierając się na spacer w celu sfotografowania architektoniki niezwykle przydatnym narzędziem będzie statyw z głowicą 3-kierunkową. Oczywiście możesz wykonywać zdjęcia „z ręki”, ale przy budowaniu precyzyjnych kadrów z bardzo dużą głębią ostrości zdecydowanie wygodniejszym rozwiązaniem jest stosowanie trójnogu. Poza tym korzystanie z niego spowalnia proces fotografowania, co przekłada się na większą precyzję w trakcie budowania kadru. Ponadto przymykanie przysłony wymaga wydłużenia czasu naświetlania, co pozwala uniknąć poruszeń. Nie zapominaj również, że wiele budowli zupełnie zmienia charakter po zmroku, gdy są oświetlone sztucznym światłem, stąd z pewnością przyjdzie Ci fotografować również nocą.

Głowica 3-kierunkowa pozwala na ustawienie aparatu z bardzo dużą precyzją. Modele takie, jak np. Benro GD3WH, Manfrotto MN056 JUNIOR czy Manfrotto MN460MG 3D są wyposażone w pokrętła, które umożliwiają wprowadzanie bardzo drobnych korekt w położeniu aparatu. Ułatwia to ustawienie sprzętu pod odpowiednim kątem tak, aby uniknąć efektu „walenia się” budynków. Ważne jest także posiadanie poziomicy – zaawansowane modele głowic wyposażone są w 3 takie elementy, co pozwala na kontrolę każdej z 3 płaszczyzn. Możesz także skorzystać z dodatkowych poziomic montowanych na gorącej stopce aparatu lub z poziomicy elektronicznej, w którą wyposażone są niektóre modele aparatów (np. Olympus OM-D E-M10 Mark III).

Zachowanie odpowiedniej perspektywy umożliwia obiektyw typu tilt-shift, taki jak np. Canon TS-E 24 mm f/3.5 L II czy Nikon PC 19 mm f/4E ED. Tego typu konstrukcje adresowane są jednak do osób, które zamierzają poświęcić się w całości fotografii architektury. Jeżeli na razie zaczynasz przygodę z tym typem fotografii lub architektura jest tylko jednym z poruszanych przez Ciebie tematów lub masz ograniczony budżet, to wiele możliwości dają tradycyjne obiektywy szerokokątne, takie jak np. Nikkor 14-24 mm f/2.8 G ED AF-S, Canon 16-35 mm f/2.8L EF USM III lub Irix 11 mm f/4 Blackstone. Przy wyborze obiektywu pamiętaj, że poza ogniskową niezwykle ważne jest to, aby charakteryzował się minimalną dystorsją. Dobierając szkło możesz zrezygnować z maksymalnego otwarcia przysłony rzędu f/1.8 czy f/2.8, gdyż i tak najczęściej jest ona domykana w celu uzyskania dużej głębi ostrości. Przyda Ci się również teleobiektyw do uchwycenia detali budowli. Paradoksalnie ciekawe ujęcia pozwalają budować również obiektywy typu rybie oko.

Jeżeli chcesz fotografować obiekty oblegane przez turystów, a zależy Ci na uchwyceniu jedynie budynku, to nie musisz polować na momenty, w których są one zamknięte dla zwiedzających. Możesz użyć filtr szary, który umożliwi znaczne wydłużenie czasu naświetlania. Dzięki temu ruchome obiekty, jakimi są ludzie, nie zarejestrują się na zdjęciu, a Ty uzyskasz fotografie wyludnionego budynku. Możesz również spróbować połączyć kilka ujęć w jedno, wybierając te fragmenty, w których nie ma ludzi – oczywiście niezbędny jest do tego statyw. Rozwiązanie to jest jednak często mniej praktyczne i bardziej karkołomne, m.in. za sprawą zmieniającego się w międzyczasie oświetlenia.

Więcej informacji przydatnych w fotografii architektury znajdziesz w poniższych artykułach:

• TRZYMAJ POZIOM! W JAKI SPOSÓB WYKORZYSTAĆ POZIOMICĘ I WYKONYWAĆ PROSTE ZDJĘCIA?
• 10 PRZYDATNYCH NARZĘDZI DO FOTOGRAFOWANIA ARCHITEKTURY
• JAKĄ OGNISKOWĄ OBIEKTYWU WYBRAĆ? POZNAJ NAJPOPULARNIEJSZE OGNISKOWE, ICH ZASTOSOWANIE ORAZ WADY I ZALETY
• NIE DAJ ZROBIĆ SIĘ NA SZARO, CZYLI ZASTOSOWANIE FILTRÓW SZARYCH W FOTOGRAFII

Street photo – ulica to teatr, w którym nieprzerwanie trwa spektakl

Fotografia architektury jawi się jako spokojna i kontemplacyjna dziedzina. W tym ujęciu fotografia uliczna (zwana również street photo), może przedstawiać się jako jej przeciwność. Dynamika miasta sprawia, że chcąc uchwycić niektóre zachodzące w nim relacje konieczna jest błyskawiczna reakcja. Tak jak budowle często umożliwiają powrót do danego kadru, tak najczęściej spóźnienie się z uchwyceniem danej sceny sprawia, że przepada ona na zawsze. Z tego powodu street photo wymaga nieco innego przygotowania i metod rejestrowania.

Fotografowie uliczni mają różne taktyki realizowania swoich zdjęć. Jedni przemierzają długie dystanse ulicami miast wyszukując ciekawych scen, natomiast inni znajdują sobie scenerię, siadają i obserwują, aż np. przechodzień dopełni kadr. Wielu także stosuje te metody naprzemiennie. Niezależnie w jaki sposób zamierzasz szukać swoich idealnych ujęć, przydatna będzie lekka torba lub plecak, która pomieści Twój aparat i rzeczy osobiste. W przypadku street photo ważne jest również mieć szybki dostęp do aparatu. Co prawda wychodząc z domu z myślą o fotografowaniu nie warto nawet chować sprzętu, o tyle często zdarza się dostrzec frapujące sytuacje będąc w drodze np. do szkoły lub pracy. Wtedy przyda się praktyczny plecak, który może służyć nie tylko do noszenia aparatu, ale jednocześnie da do niego łatwy dostęp.

Bezlusterkowce to aparaty cieszące się szczególnym zainteresowaniem fotografów ulicznych. Powodem są ich gabaryty i swoista dyskrecja – nie zwracają na siebie tak dużej uwagi jak lustrzanki (w szczególności profesjonalne pełnoklatkowe), co pozwala wmieszać się w tłum. Przykładami takich konstrukcji są m.in. Canon M50, FujiFilm X-E2S, FujiFilm X-E3, Olympus OM-D E-M10 Mark III i Panasonic LUMIX DMC-GX80. Oczywiście dobór odpowiedniego aparatu to temat na osobny artykuł, jednakże poza kompaktowymi rozmiarami dobrze aby charakteryzował się wysoką maksymalną czułością ISO, szybki czasem reakcji i trybem seryjnym, precyzyjną pracą systemu AF, uszczelnioną konstrukcją (dotyczy to również obiektywów), dużą liczbą przycisków funkcyjnych i intuicyjną obsługą oraz wydajną stabilizacją obrazu. Przydatny może być również odchylany ekran (w przypadku tzw. „fotografowania z biodra”) i możliwość ładowania za pośrednictwem złącza USB, co pozwala na doładowanie poprzez powerbank.

W street photo nie ma raczej czasu na zmianę obiektywu, stąd najbardziej praktyczny jest zoom. Zakres ogniskowych powinien być uniwersalny – tak jak np. w Canon EF-M 18-55 mm f/3.5-5.6 IS STM, FujiFilm Fujinon XF 16-55 mm f/2.8 R LM WR, FujiFilm Fujinon XF 18-55 mm f/2.8-4.0 R LM OIS, Panasonic LUMIX G VARIO 12-60 mm f/3.5-5.6 ASPH POWER O.I.S. i Olympus M.ZUIKO DIGITAL ED 12-40 mm f/2.8 PRO. Przy wyborze ogniskowych pamiętaj o współczynniku crop, który sprawia, że dla matrycy Micro 4/3 kąt widzenia obiektywu o ogniskowych 12-60 mm odpowiada 24-120 mm dla formatu 35 mm (współczynnik crop wynosi 2x). Więcej na ten temat znajdziesz w poniższym artykule:

• WIELKOŚĆ MATRYCY – CZY ZAWSZE WIĘKSZE ZNACZY LEPSZE?

Jeżeli chcesz mieć przy sobie szczególnie poręczny zestaw, to ciekawą propozycję stanowią obiektywy typu pancake. Są to szkła o bardzo krótkiej konstrukcji, co sprawa, że mają niezwykle małe gabaryty. Przykładami są Panasonic LUMIX G X VARIO PZ 14-42mm f/3.5-f/5.6 ASPH. POWER O.I.S. czy Olympus M.ZUIKO DIGITAL 14-42 mm f/3.5-5.6 EZ.

Miasto tkwi w szczegółach

Szukając odpowiedzi na to, co tworzy nastrój danego miejsca, z pewnością słusznym stwierdzeniem jest, że wiele elementów jednocześnie. Chcąc ogarnąć całość złożonej struktury miasta, można napotkać wiele trudności. W tym chaosie warto więc skupić się na detalach, które często umykają uwadze, a jednocześnie pozwalają oddać klimat miejsca. Podobnie nośnikiem opowieści mogą być portrety mieszkańców. Ciekawym wyzwaniem jest próba nakłonienia do fotografii przypadkowo napotkanych osób. Oczywiście nie zawsze kończy się to sukcesem i wymaga to sporo swobody w nawiązywaniu relacji z ludźmi. Jednakże jeśli uda się kogoś przekonać, stanowi to wielokrotnie bardzo ciekawe doświadczenie, gdyż oprócz fotografii obejmuje rozmowę i umożliwia poznanie cudzego sposobu postrzegania danego miejsca.

Pamiętaj, aby do niczego nie zmuszać nie tylko portretowane osoby, ale również siebie. Najlepsze efekty dają spontaniczne, naturalne sytuacje. Kiedyś spotkałem się z ciekawym stwierdzeniem, że warto „fotografować tylko te osoby, z którymi chciałbyś porozmawiać”. Odnosi się to do tego, że korzystne jest podmiotowe traktowanie osób, a nie tylko instrumentalne. Uczciwość i wrażliwość z pewnością zaowocuje.

Jeżeli należysz do raczej nieśmiałych osób, możesz spróbować zacząć od fotografowania detali (i nawet na tym poprzestać, wszak nic na siłę, a takie zdjęcia także pozwolą oddać ducha miasta – przykładem są nowojorskie taksówki). Często taki punkt wyjścia może doprowadzić do ciekawej interakcji – wyobraź sobie, że fotografujesz owoce wystawione przez sprzedawcę na bazarze. Może zdarzyć się tak, że osoba widząca zainteresowanie swoją ekspozycją, sama rozpocznie rozmowę, co pozwoli na łatwe przejście do zrobienia jej zdjęcia.

Sprzęt przydatny przy takim fotografowaniu jest bardzo zbliżony do tego opisywanego przy okazji street photo. W szczególności jednak istotne są tutaj obiektywy wykorzystywane w fotografii portretowej (i tym samym w rejestrowaniu detali) typu krótkie tele, czyli o ogniskowej 50 mm, 70 mm itp., takie jak np. Carl Zeiss Milvus 50 mm f/1.4 ZE, Sigma A 50 mm F1.4 DG HSM, Canon 50 mm f/1.4 EF USM czy Canon 50 mm f/1.8 EF STM. Ważne także aby były bardzo jasne i miały przysłonę zbudowaną z możliwie dużej liczby listków, co pozwoli na stworzenie pięknego, plastycznego efektu bokeh.

 

 

Nocą miasto odsłania swoje drugie oblicze – to także fantastyczny temat do fotografowania. Wtedy także możesz próbować uchwycić jego mieszkańców, np. podczas różnorodnych festiwali. Z pomocą przyjdzie zewnętrzna lampa reporterska, która umożliwia odchylenie palnika. Przykładami takich modeli są m.in. Canon Speedlite 430EX III-RT, Delta MeiKe SPEEDLIGHT MK-900 i Olympus FL-600R. Takie akcesorium przyda się także w sytuacji, gdy konieczne jest doświetlenie modela, np. fotografując pod światło lub eliminując ostre cienie, pojawiające się w południe.

Mam nadzieję, że wiosenne spacery przyniosą wiele fascynujących ujęć, które pozwolą lepiej poznać miasto i oddać jego ducha.

Podziel się w komentarzu, w jaki sposób prezentujesz przestrzeń miejską na swoich zdjęciach.

PS. Zapisz się do newslettera, aby być na bieżąco z naszymi poradnikami, testami i inspiracjami.