Przybliżmy sobie popularne marki i modele papierów fotograficznych, które mimo nastania cyfrowych czasów, dalej świetnie się sprzedają. Pomożemy w wyborze tym, którzy dopiero zaczynają, a także tym, którzy już próbowali swych sił w tym temacie, ale poszukują nowych środków wyrazu. Jeśli zastanawiasz się, jaki papier kupić do wywoływania odbitek w ciemni, tutaj dowiesz się wszystkiego. W artykule ukryliśmy kod rabatowy na papiery i chemię fotograficzną, więc warto zajrzeć!
Mimo tego, że czasy świetności fotografii tradycyjnej należą już nieodwracalnie do przeszłości, na rynku wciąż utrzymuje się spora oferta papierów światłoczułych do wykonywania powiększeń z negatywów. Popyt na te produkty o dziwo nie słabnie, co spowodowane jest zapewne kilkoma czynnikami – pierwszym z nich jest zapewne swoisty renesans fotografii tradycyjnej, z którym mamy do czynienia w ostatnich kilku latach. Nie jest on w stanie przywrócić poziomu sprzedaży papierów, jaki osiągały one w czasach, gdy trzeba było zrobić odbitkę (albo przynajmniej stykówkę), żeby chociaż podejrzeć, jak zdjęcie będzie ostatecznie wyglądało. Pozwala on jednak producentom na utrzymywanie względnie stałej i w miarę szerokiej oferty papierów do ciemniowych odbitek fotograficznych. Ponadto, mimo dużych postępów w dziedzinie druku, odbitka ciemniowa, zwłaszcza na papierze barytowym, wciąż pozostaje jednym z najtrwalszych nośników dla fotografii. Powoduje to, że nadal duża część rynku kolekcjonerskiej fotografii opiera się na odbitkach barytowych. Odbitka taka odpowiednio obrobiona i przechowywana jest w stanie przetrwać nawet sto i więcej lat.
Nie dziwne więc, że dla początkującego adepta ciemni wybór współczesnych rozwiązań w zakresie papierów może przyprawić o zawrót głowy.
Papiery czarno-białe w Cyfrowe.pl >>
KOD RABATOWY
Wpisz 5% w polu na kod rabatowy podczas robienia zakupów na Cyfrowe.pl a otrzymasz 5% zniżki na papiery fotograficzne marki Ilford i Kentmere oraz na chemię czarno-białą Ilford. Kod ważny do 31.12.2019 tylko dla czytelników naszego bloga!
Jakie rozróżniamy rodzaje papieru do ciemni?
Papiery występują w dwóch odmianach: na podłożu plastikowym (RC – skrót od angielskiego Resin Coated) oraz na podłożu barytowym (FB – fiber based).
Papiery plastikowe mają podłoże wykonane z tworzyw sztucznych, a co za tym idzie są łatwiejsze w obróbce (nie wymagają na przykład tak pracochłonnego płukania i suszenia). Oferują za to nieco niższą jakość obrazu niż papiery barytowe i mają gorsze właściwości archiwalne.
Papiery barytowe mają podłoże wykonane z papieru, a co za tym idzie, oferują subiektywnie lepszą jakość obrazu niż papiery plastikowe oraz posiadają lepsze właściwości archiwalne, które dodatkowo możemy zwiększyć tonowaniem i innymi zabiegami. Są jednak trudniejsze w obróbce – wymagają długiego i dokładnego płukania, a ich suszenie wymaga zastosowania specjalnych zabiegów (np. dedykowanej suszarki, bądź przyklejenia wykonanej i wypłukanej odbitki do szyby za pomocą taśmy z klejem kostnym).
Drugą osią podziału są papiery stałokontrastowe i zmiennokontrastowe – w tych pierwszych mamy ustalony stały kontrast podawany przez producenta na opakowaniu, a w tych drugich możemy kontrastem sterować poprzez zmianę koloru światła, którym naświetlamy odbitkę.
Papier fotograficzny dla początkującego
Foma to czeski producent papierów, filmów i chemii, w którego ofercie znajduje się jeden z tańszych, prostszych i łatwych w obsłudze papierów RC. Mowa o papierze Fomaspeed 313. Papier ten występuje oczywiście w kilku rozmiarach jak i odmianach powierzchni – producent proponuje mat, półmat i błysk. Jest to bardzo podstawowy papier RC, który nie oferuje oszałamiającej jakości obrazu – jest ona dość przeciętna. Ma on jednak kilka zalet, które czynią go interesującym z punktu widzenia początkującego adepta wykonywania odbitek w ciemni. Po pierwsze – cena. Jest to papier, co tu kryć, tani. Z powodzeniem możemy na nim poćwiczyć pierwsze wprawki na małych odbitkach, a potem poćwiczyć odbijanie większych formatów bez obawy, że nasz portfel zatrzeszczy w szwach. Nada się on także do mniej wymagających odbitek, gdzie jakość obrazka nie jest priorytetem. Ponadto jest to papier stałokontrastowy – jest więc łatwy w obsłudze dla początkujących, niezainteresowanych jeszcze bardziej zaawansowanymi technikami ciemniowymi jak split toning, czy po prostu sterowaniem kontrastem. Jeżeli jednak chcemy spróbować jak działają filtry żółte i purpurowe do zmiany kontrastu – możemy kupić bardzo podobny papier Fomaspeed Variant, który różni się tym, że jest zmiennogradacyjny i możemy w nim już sterować kontrastem.
Ciekawym papierem jest również papier brytyjskiej firmy Ilford, mianowicie Ilford Multigrade Xpress RC mamy tutaj do czynienia z produktem nadal budżetowym, ale niech Cię to nie zwiedzie! To bardzo dobry papier, oferujący już naprawdę przyzwoitą jakość obrazu, ładne czernie i biele. Jego plastikowe podłoże ułatwia też znacznie jego suszenie – wystarczy gotową i wypłukaną odbitkę położyć na kilka godzin na suchej ściereczce i woda sama odparowuje z niego, bez konieczności stosowania dodatkowych zabiegów. Papier ten świetnie nada się do masowej produkcji pamiątkowych zdjęć, jak i do mniej wymagających odbitek.
Ogromny wybór papierów Ilford. Sprawdź promocyjne ceny >>
Dla zaawansowanego – lepsze plastiki
Jeżeli jakość Xpressa nas nie zadowala, dla wybrednych miłośników plastiku ilford przygotował papier Ilford Multigrade IV RC. To nadal papier RC, z wszystkimi jego zaletami – jednak mamy tutaj do czynienia z poprawionym, grubym polietylenowym podłożem, które charakteryzuje się nieco lepszą bielą. Producent poprawił też emulsję, co skutkuje lepszą jakością i szczegółowością obrazu. Jeżeli nie chcemy, bądź nie mamy możliwości obróbki papieru barytowego, to Ilford Multigrade IV RC jest świetnym rozwiązaniem pośrednim, które da nam bardzo dobrą jakość obrazu.
W ofercie Cyfrowe.pl znajduje się też papier Kentmere VC Select. Marka, którą niedawno Ilford wziął pod swoje skrzydła, produkuje przyzwoitej jakości papiery, charakteryzujące się dobrą jakością za niezbyt wygórowaną cenę. VC Select jest papierem zmiennogradacyjnym na podłożu RC, więc idealnie nadaje się do nawet bardziej zaawansowanych odbitek.
Papiery fotograficzne Kentmere >>
Papiery barytowe – klasyka w nowoczesnym wydaniu
Dla osób, których tworzywo sztuczne nie zadowala i chcą możliwie najbardziej klasycznych odbitek, a jednocześnie nie chcą wydawać fortuny na drogie papiery – znów w sukurs przychodzi czeska Foma. Ich papier Fomabrom jest dostępny dwóch wariantach, stałogradacyjnym oraz zmiennogradacyjnym jako Fomabrom Variant. Niech nie zwiedzie Cięjednak cena, bo papier ten pozwala na uzyskanie naprawdę świetnych efektów. Jako papier barytowy mimo wszystko polecany jest już trochę bardziej zaawansowanym użytkownikom – proces jego płukania jak i suszenia może być problematyczny dla osoby początkującej. Jednak poświęcenie temu papierowi trochę uwagi z pewnością zwróci dobre, albo nawet bardzo dobre rezultaty.
Idąc dalej dla osób potrzebujących nowoczesnego, bardzo dobrej jakości produktu, Ilford przygotował dwa rodzaje papieru Multigrade IV, mianowicie przygotowany na podłożu polietylenowym papier Multigrade RC Deluxe, oraz jego barytowy odpowiednik czyli Multigrade FB Deluxe. W pierwszym wypadku mamy do czynienia z bardzo wysokiej jakości papierem plastikowym, który pozwoli na uzyskanie na tyle wysokiej jakości odbitek, na ile podłoże to pozwala – producent chwali się wyjątkową bielą na uzyskiwanych powiększeniach. W drugim wypadku mamy wysokiej jakości papier barytowy, który zadowoli nawet wybrednych miłośników klasycznych fotografii. Spokojnie można na tym papierze przygotować mały album ze swoim portfolio albo odbitki na wystawę. Fakt, że obie wersje Multigrade IV to papiery zmiennogradacyjne (jak sama ich nazwa zresztą wskazuje) dodatkowo pozwoli nam zwiększyć kontrolę nad końcowym wynikiem.
Ciekawą propozycją jest też papier Ilford Multigrade FB Warmtone. Mamy tutaj do czynienia z barytem, ale papier stworzono tak, by dawał cieplejsze odcienie, które można dodatkowo pogłębić przez odpowiednią obróbkę z użyciem tonerów.
Dowiedz się więcej
Mam nadzieję, że poradnik ten pomoże Ci w wyborze właściwego papieru i pozwoli czerpać w ten sposób więcej radości z odkrywania tradycyjnych technik na nowo. Jeśli chcesz czytać więcej na ten temat, zapisz się na newsletter, a otrzymasz mailowe powiadomienie o nowych wpisach!
