Czy zdjęcia da się obrabiać na zwykłym monitorze biurowym? Co zyskujesz, inwestując w monitor graficzny? W tym artykule przeczytasz o różnicach między monitorami biurowymi a graficznymi i przewadze, jaką dadzą Ci te drugie. Znajdziesz tu również wskazówki, czym warto kierować się kupując monitor do obróbki zdjęć i filmów.
Do czego potrzebny mi monitor?
Podstawowe pytanie, który musi zadać sobie każdy kupujący – po co? Każde urządzenie peryferyjne ma swoje przeznaczenie. Tutaj nie odkryję Ameryki. Biurowe monitory nadają się do wielogodzinnej pracy codziennej, gdzie przeglądasz pocztę, aktualizujesz tabelki czy wertujesz internet. Taki sprzęt ma za zadanie nie zmęczyć Twojego wzroku w ciągu 8-10 h przed monitorem. Monitor graficzny ma służyć kolorom i obrazom. Jest po to, by wiernie odwzorować barwy zarówno te, które widziałeś w chwili zrobienia zdjęcia, jak i te, które mają znaleźć się na papierze fotograficznym po wydruku.
Rozmiar ma znaczenie
Nie chodzi mi tutaj bynajmniej o przekątną monitora, choć to też wpływa na komfort pracy. Porównując modele monitorów biurowych i graficznych z podobnych lat produkcji, jedno jest widoczne na pierwszy rzut oka. Monitory przeznaczone do pracy z barwą są po prostu większe i cięższe. To najczęściej sprawa rozbudowanej elektroniki, która odpowiada za stabilną pracę urządzenia. Stabilna praca to klucz, efekty dla każdego dzieła muszą być przecież powtarzalne. A w środku takiego monitora mamy tak naprawdę osobny komputer odpowiedzialny za kolory. Warto wspomnieć o technologiach typu EIZO DUE, które w monitorach graficznych japońskiego producenta służą równomiernemu podświetleniu całego panelu. Co do przekątnej pod kątem zdjęć komfort dają urządzenia 23-24′ calowe, w przypadku obróbki filmu warto zastanowić się nad przekątną 27′ lub nawet 32′.
Czytaj więcej: bestsellery Cyfrowe.pl 2021 w kategorii monitory >>
Parametry
Na co warto zwrócić uwagę? Na pewno na rodzaj panelu wykorzystanego w monitorze. W przypadku obecnych na rynku monitorów graficznych będzie to matryca IPS. „Biurówki” to również IPS, ale też TN czy VA/PVA.
Poza tym wyświetlanie barw, kontrast, gamut, głębia – jest tego sporo, nie będę opisywać każdego z nich dokładnie (bo to znajdziesz już w innym artykule), lecz zwrócić uwagę na najważniejsze. Tutaj dochodzą kolejne technologie, w przypadku monitorów EIZO to np. filtr retardacji (ćwierćfalowy), który w lepszych monitorach graficznych eliminuje srebrzenie się panelu, a co za tym idzie, czernie w takim monitorze są smoliste i pełne. Panele IPS pozwalają na dobrą jakoś obrazu nawet przy kącie 180 stopni. Poszczególne punkty świecą równo, we wszystkich kierunkach. Warto też zwrócić uwagę na to, w jakiej głębi urządzenie wyświetli nam kolory. Dla prac graficznych poleca się monitory z 10-bitową głębią.
Czytaj więcej o parametrach: Jaki monitor kupić do obróbki zdjęć >>
SRGB / Adobe RGB
Podstawowa różnica znajduje się też w wyświetlaniu barw. Monitory biurowe wyświetlają kolory w przestrzeni sRGB, mało tego, czasem mają z nią kłopot i odchyły od ogólnie przyjętych norm. Monitory graficzne pozwalają na pracę w szerokim zakresie kolorystycznym, obsługując w 100% gamut sRGB a ponadto w 97-100% (w zależności od modelu) rozszerzony zakres kolorystyczny Adobe RGB. Daje to większą kontrolę nad barwą od momentu zrobienia zdjęcia (aparaty umożliwiają zrobienie pliku w przestrzeni Adobe) aż do momentu wydruku na drukarce, czy ploterze, dając archiwalną jakość i świetne wrażenia kolorystyczne. Większa kontrola równa się większy komfort pracy.
Kalibracja
W monitorach biurowych mamy możliwość kalibracji programowej za pomocą zewnętrznego urządzenia a w graficznych możliwość kalibracji sprzętowej zarówno przy pomocy zewnętrznego kalibratora jak i wbudowanego w monitor np. w serii „CG” EIZO. Czym różnią się te kalibracje? Tym gdzie jest narzucona dana korekcja. W profesjonalnych monitorach dochodzi do tego w samym monitorze, w jego oprogramowaniu i przekłada się to bezpośrednio na wyświetlany obraz. Warto też wspomnieć, że monitory graficzne przechodzą szereg testów jeszcze przed wyjazdem z fabryki, a odpowiedni certyfikat otrzymujesz wraz z monitorem. W przypadku kalibracji programowej proces zachodzi na karcie graficznej. Po drodze mamy kilka punktów, na których kolor może się zmienić. Kalibracja na karcie nie bierze pod uwagę faktu, że sam panel monitora z czasem świeci inaczej, słabiej, poszczególne diody się wypalają i nie jest w stanie skorygować tego na bieżąco.
Jeśli nie wiesz jak skalibrować monitor a zaopatrzyłeś się w nowe, graficzne EIZO – nic prostszego. Na stronie polskiej dystrybucji możesz umówić się na pierwszą, zdalną kalibracje, którą przeprowadzą serwisanci marki, pokazując na co zwrócić uwagę przy regularnej pracy na monitorze.
Możesz też skorzystać z Cyfrowe.rent, jeśli nie masz wbudowanego kalibratora a nie chcesz kupować na stałe urządzenia dla siebie.
My wyświetlamy, inni niekoniecznie
Możesz zadawać sobie pytanie: „dlaczego ja mam inwestować w monitor graficzny, skoro ktoś inny obejrzy to na laptopie, smartfonie, telewizorze, monitorze biurowym, gdzie barwy będą odbiegać od tego co widziałem ja jako twórca”. Choćby nawet dlatego, że na lepszym monitorze możesz to zasymulować. Czy telewizja używa przeciętnych ekranów, bo takie mają widzowie? Nie. Ty musisz mieć pewność, że to co dajesz od siebie jest na najwyższym poziomie. Mając pełną kontrolę w fazie powstawania dzieła, ograniczasz liczbę zmiennych, które potem wpływają na odbiór tego obrazu u innych.
Robisz zdjęcia, kręcisz filmy?
Każdy musi indywidualnie uświadomić sobie do czego potrzebuje monitora. W przypadku fotografa czy filmowca wybór wydaje się oczywisty. Sam wybrałem EIZO CG2420 – monitor z matrycą IPS, wbudowanym filtrem retardacji i kalibratorem a w zestawie otrzymałem dodatkowy kaptur. Uważam, że największym absurdem w przypadku zakupów foto-video jest oszczędzanie na ekranie np. na rzecz kupienia kolejnego obiektywu. Wybierasz wtedy między rozszerzeniem perspektywy o kolejną ogniskową lub np. lepsze światło zamiast mieć kontrolę nad każdym swoim obrazem. Monitor graficzny pozwala przejść na inny poziom, zarówno pod kątem wyświetlania jak i drukowania, czego nie da Ci zwykły, codzienny monitor biurowy.
